سه شنبه 28 آیان 1398
تئاتر کودک و نوجوان/۴

سپهری: طرفِ حساب تئاتر کودک و نوجوان، مبهم است

سیروس سپهری ، فرشته پرتوی
    -     کد خبر: 8667
    -     تاريخ انتشار : 1398/5/12|12:55
یک هنرمند و فعال تئاتر کودک و نوجوان گفت: تئاتر کودک و نوجوان به یک متولی واحد و مورد قبول همگانی نیاز دارد که هر گونه فعالیتی در این حوزه از صافی آن عبور کند.

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری حوزه هنری، سیروس سپهری و فرشته پرتوی دو تن از هنرمندان و فعالان تئاتر کودک و نوجوان هستند که در دو دهه گذشته تلاش‌های گسترده‌ای در این زمینه به‌ویژه در تئاتر دانش‌آموزی و اجرا در مدارس داشته‌اند. این دو هنرمند و فعال تئاتر کودک و نوجوان با حضور در پایگاه خبری حوزه هنری و شرکت در میزِ گردِ تئاتر کودک و نوجوان ما به آسیب‌شناسی تئاتر کودک و نوجوان به‌ویژه در مدارس پرداختند. بخش اول این گفت‌وگو با خانم پرتوی پیش از این منتشر شد. بخش دوم این میزگرد تئاتر کودک و نوجوان با سیروس سپهری را با هم می‌خوانیم:

سپهری در این نشست، با اشاره به آسیب‌هایی که در انتظار گروه‌های تئاتر کودک و نوجوان وجود دارد، گفت: برخی از گروه‌های تئاتر کودک و نوجوان اقدام به تولید نمایش‌هایی می‌کنند که هیچ‌گاه امکان اجرای آن را نخواهند یافت. این اتفاق موجب دلزدگی تمامی اعضای آن گروه نمایشی از فعالیت در تئاتر کودک و نوجوان می‌شود.

وی افزود: بزرگ‌ترین معظل تئاتر کودک و نوجوان در مقطعی آغاز شد که این نوع تئاتر جایی میان مخاطبان خود نداشت. به این ترتیب درآمدی نداشت. در نتیجه برخی از هنرمندان تئاتر که جایی برای هنرنمایی خود در دنیای بزرگسالان پیدا نمی‌کردند رو به اجرای تئاتر کودک و نوجوان آوردند. غافل از اینکه اجرای تئاتر برای این گروه سنی بسیار دشوارتر و با حساسیت‌های بی حد و مرز همراه است.

سپهری ادامه داد: مقطع مذکور موجب شد تا گروه‌های حرفه‌ای تئاتر بزرگسال متناسب با معیارهای جشنواره‌ای کار تولید خود برای کودک و نوجوان را آغاز کنند. اما این کار با مشکل بزرگی مواجه بود؛ چرا که با این روش تولید نمی‌توانیم مخاطب کودک و نوجوان خود را به‌خوبی جذب و راضی کنیم. جشنواره‌ها معیارهای تخصصی خود را برای انتخاب آثار در نظر دارند. در حالی که مخاطبان کم سن و سال ما این مسائل را متوجه نمی‌شوند و نگاه‌شان به یک تئاتر کودکانه و نوجوانانه است. این گروه سنی توان تحلیل تخصصی تئاتری ندارد و بیش‌از درگیری با هرگونه فن و فنون آکادمیک تئاتری به رنگ، نور، انرژی و موسیقی پس از مفاهیم مورد نیاز سن‌شان نیاز دارد. به این ترتیب علی‌رغم اینکه نمایش تولید شده تخصصی و با ارزش است اما مخاطب کودک و نوجوان ما با آن ارتباط برقرار نمی‌کند.

وی در خصوص اجرای تئاتر کودک با عروسک‌گردان‌هایی که سر تا پا مشکی پوشیده‌اند، گفت: برخی مخاطبان این‌گونه تئاترها از ما می‌پرسند «آیا کودک از این عروسک‌گردان سیاه‌پوش وحشت نمی‌کند؟» بی‌شک کودک بیش از اینکه با تماشای نمایش شاد شود، ذهنش درگیر حواشی چگونگی اجرای نمایش و نوع پوشش عروسک‌گردان‌ها می‌شود. این موضوع در تئاتر کودک و نوجوان قابل حل است. هنرمند تئاتر کودک و نوجوان باید خلاق‌تر از دیگر شاخه‌های تئاتر ترفندی برای حل این موضوع داشته باشد. به عنوان مثال می‌تواند دکور را طوری طراحی کند که عروسک‌گردان‌ها دیده نشوند و یا از عروسک‌های دستکشی به جای بونراکو استفاده کند.

سپهری در مورد تئاترهای کودک و نوجوانی که در بازه زمانی عصر با میزبانی تماشاخانه‌های گوناگون تئاتر و سالن‌های سینما اجرا می‌شوند، گفت: متاسفانه والدین کودکان و نوجوانان تصمیم‌گیرنده مطلق برای آن‌ها شده‌اند و نظر فرزندان‌شان برایشان اهمیتی ندارد. به این ترتیب اگر مادر یا پدر هر یک از مخاطبان تئاتر کودک و نوجوان از تماشای یک اثر راضی باشند راغب به تماشای دیگر آثار تولیدی آن گروه نمایشی می‌شوند در غیر این‌صورت برای آخرین‌بار است که به تماشای تئاتری تولید شده از آن گروه رغبت می کنند.

وی افزود: با این وضعیت کار برای کارگردان و نویسنده تئاتر کودک و نوجوان سخت می‌شود و باید خلاقیتی داشته باشد تا هم والدین را راضی نگه دارد و هم مخاطب اصلی خود را به اوج شادی و لذت برساند.

این هنرمند و فعال تئاتر کودک و نوجوان گفت: یکی از آفت‌های تئاتر کودک و نوجوان به‌خصوص در تهران، داشتن متولیان متعدد از هر نوعی و هر تفکری است. متولیانی مانند حوزه هنری، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، بنیاد شهید و امور ایثارگران و... که هر کدام به نوبه خود دستی در شیوه مدیریت تئاتر کودک و نوجوان دارند و سعی می‌کنند آنچنان که خودشان دوست دارند آن را جهت‌دهی کنند. در حالی که این متولیان هیچ‌گاه یک گرد‌همایی جدی و کارساز برای یکپارچه‌سازی سیاست‌های مدیریتی و برنامه‌ریزی کلان و بلند مدت تئاتر کودک و نوجوان نداشته‌اند.

سپهری با انتقاد از عدم اتخاذ رویکردی مشخص و یکپارچه در این حوزه از تئاتر کشور گفت: تئاتر کودک و نوجوان به همسان‌سازی سیاستی نیاز دارد؛ چرا که این کار موجب حرکت درست آثار تولیدی در مسیر صحیح می‌شود و در نهایت تئاتر کودک و نوجوان را رشد و رونق می‌دهد. با این‌کار مخاطبان بیشتری به تئاتر کودک و نوجوان جذب می‌شوند و اقشار بیشتری تئاتر می‌بینند.

وی در همین راستا افزود: ناهماهنگی میان سیاست‌های رویکردی به تئاتر کودک و نوجوان موجب تمرکز آن در یک نقطه خاصی از شهر می‌شود و نوعی بی‌عدالتی را برای کودکان و نوجوانان شهر ایجاد می‌کند. به این ترتیب تئاتر کودک و نوجوان متناسب با مخاطبان خاص خود در آن نقطه متمرکز شده تولید می‌شوند که عاقبت خوبی نخواهد داشت. همچنین عدم اتخاذ سیاست‌های یکپارچه موجب تغییر ذائقه مخاطب به سوی آثار ضعیف، مخرب اجتماعی و هنجارشکن می‌شود.

سپهری در پایان گفت: طرفِ حساب تئاتر کودک و نوجوان در کشور مشخص نیست. چه کسی و یا چه نهادی مسئول اصلی این تئاتر است؟ به عنوان مثال هنگامی که تئاتر کودک و نوجوانی در حوزه هنری روی صحنه می‌رود اگر ایرادی داشته باشد و به‌خاطر آن ایراد به اداره کل هنرهای نمایشی شکایت کنند پاسخ قانع کننده‌ای نمی‌یابند. همچنین اگر در هر سازمان فرهنگی دیگری تئاتری با ویژگی‌های نامناسب برای جامعه اجرا شود و برای برخورد با آن به حوزه هنری مراجعه کنیم نتیجه‌ای نخواهیم یافت؛ چرا که هر نهاد و واحد تئاتری خود مختار، مستقل و بدون پایبندی به قاعده و قانون خاصی عمل می‌کند. تئاتر کودک و نوجوان به یک متولی واحد و مورد قبول همگانی نیاز دارد که هر گونه فعالیتی در این حوزه از صافی آن عبور کند.

انتهای پیام/

سایر تصاویر

ارسال نظر

نام
پست الکترونیک
متن
captcha
ارسال