جمعه 25 آیان 1397
تازه‌ترین نشست آئینه‌بندان برگزار شد

حسینی: نگارش «دختر کوهستان» ۲۶ سال زمان برد / آرمین: «دختر کوهستان» جزو رمان‌های چندوجهی است

نقد کتاب دختر کوهستان در آئینه بندان
    -     کد خبر: 5251
    -     تاريخ انتشار : 1397/6/21|10:25
منیژه آرمین در تازه‌ترین نشست آئینه‌بندان گفت: وقتی می‌بینم برخی آثار داستانی توصیف طبیعت را ندارند متعجب می شوم. این نقص بزرگی است. هر جا که روایتی از انسان‌ها وجود دارد، طبیعتی وجود دارد که قابل توصیف است.

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری حوزه هنری، رمان «دختر کوهستان» نوشته سید هاشم حسینی، دوشنبه 19 شهریور در تازه‌ترین نشست «آئینه‌بندان» با حضور نویسنده اثر و نویسندگان و منتقدان ادبی همچون منیژه آرمین و محمد رودگر مورد نقد و بررسی قرار گرفت.

سید هاشم حسینی در ابتدای این نشست با بیان اینکه «دختر کوهستان» را در 18 سالگی شروع به نوشتن کرده است، گفت: نگارش این اثر از 1368 تا 1394 طول کشید و برای اولین رمان خود موضوع بزرگی را انتخاب کردم. این اولین طرحی بود که برای نویسندگی به ذهنم رسید و بارها آن را بازنویسی کردم.

وی با بیان اینکه تا به حال قفقاز و داغستان را ندیده است، اظهار کرد: این‌ها مناطقی هستند که در داستان به شکل تاریخی به آن پرداخته‌ام. در طول این سال ها مطالعه زیادی درباره این منطقه انجام دادم تا بتوانم آن را ترسیم کنم.

 

منیژه آرمین، دیگر منتقد حاضر در این نشست، نیز گفت: طرح جلد این اثر به لحاظ گرافیکی بسیار زیباست، اما مشکلی که دارد این است که عنوان کتاب ناخواناست. قطر زیاد کتاب هم من را به یاد آثار ادبی کلاسیک انداخت. این کتاب در مجموع برای من پنجره‌ای بود که از طریق آن وارد رویدادی تازه شدم.

وی افزود: نویسنده زاویه دید خیلی خوبی را برای روایت داستان خود انتخاب کرده است. زاویه دید دانای کل می‌تواند به فرم محیط، شرایط و شخصیت‌ها تسلط داشته باشد. این رمان جزو رمان‌های چند وجهی است و دامنه دارد.

آرمین اظهار داشت: یکی از مسائل مطرح در کتاب، طبیعت خاص قفقاز است و رسیدن به این طبیعت کار آسانی نیست. طبیعت بعد جالبی است که انسان ناگزیر در آن زندگی می‌کند. وقتی می‌بینم برخی آثار داستانی توصیف طبیعت را ندارند متعجب می‌شوم. این نقص بزرگی است. هر جا که روایتی از انسان‌ها وجود دارد، طبیعتی وجود دارد که قابل توصیف است.

این نویسنده با تاکید بر اینکه داستان «دختر کوهستان» به‌شدت روایی است، عنوان کرد: روایت‌های این اثر قوی هستند. به دلیل زاویه دیدی که نویسنده انتخاب کرده است، توانسته این کار را به ثمر برساند. انسان چند وجهی در این کتاب مطرح است. مسائل سیاسی، اجتماعی و باورهای انسان‌ها توصیف شده‌اند. نویسنده خاستگاه و زندگی خاصی را که روستانشینان و اقوام منطقه داشته‌اند مطرح کرده است. اقوامی که زیر ستم قزاق‌ها بوده‌ و زیر ستم سرخ‌ها هم قرار گرفته‌اند.

وی خاطرنشان کرد: نویسنده در این اثر نوعی جدال انسان با طبیعت را مطرح می‌کند. البته جدال به معنای جنگ نیست. گاهی عشق و علاقه و مهر و بیشتر اوقات جدال است. روستاییان هم با طبیعت در ارتباط اند و هم وقایع انسانی که اطراف آن‌ها رخ می‌دهد.

آرمین همچنین گفت: در داستان، قانونی وجود دارد که ندیدم. این قانون در کتاب‌های داستان‌نویسی آورده شود. هر موضوع جالبی آنقدر نباید پرداخته شود که از تعادل خارج شود. نویسنده کتاب در توصیف منطقه به‌قدری کار کرده که از حد تعادل خارج شده است. توصیف طبیعت هنر است، اما در داستان مجاز نیستیم که به این شکل و در این حد و اندازه طبیعت و فضا را توصیف کنیم.

این منتقد ادبی رمان «دختر کوهستان» را دارای دو قسمت دانست و تصریح کرد: قسمت اول روستا و آدم‌ها را می‌شناسیم. در این قسمت کتاب شخصیت داستان با دختر و مادربزرگ خود به منطقه دورافتاده‌ای می‌رود و در آنجا زندگی تازه‌ای را شروع می‌کند و نویسنده توانسته آن زندگی را برای ما باورپذیر کند. اما وقتی امر عجیبی اتفاق بیفتد نویسنده باید این هنر را داشته باشد که امر عجیب را برای ما باورپذیر کند. از جایی که شخصیت محمدسام وارد داستان می‌شود، داستان مشکل پیدا می‌کند. قسمت بعدی کتاب سفری است که برای دو شخصیت رخ می‌دهد. این سفر هم سفر کشداری است و در آن شخصیت‌پردازی وجود ندارد. دختر کوهستان می‌گوید از آدم ها می ترسم و برای من ترس او قابل باور نیست.

آرمین همچنین با اشاره به زبان حماسی رمان «دختر کوهستان» به عنوان یکی از ویژگی‌های مثبت کتاب، گفت: لایه‌های پنهانی شخصیت‌ها و دیالوگ‌ها دلچسب و خوب است. در اینجا با یک داستان روایی مواجه هستیم. پایان‌بندی آن هم انسان را به یاد «صد سال تنهایی» می‌اندازد؛ هر چند که با بافت افسانه‌ای قصه‌ها نامتجانس است. ما با یک اثر سمبولیستی روبه‌رو نبودیم و به همین دلیل پایان‌‌بندی آن برای مخاطب قابل قبول نبود.

آرمین همچنین گفت: من این رمان را تاریخی نمی‌دانم، بلکه بیشتر آن را رمانی نوستالژیک و تاریخی می‌بینم. این رمان روابط انسان با انسان، انسان با طبیعت و انسان با رویدادهای اجتماعی ارائه کرده است.

 

سید هاشم حسینی نیز در ادامه نشست با تاکید بر اینکه رمان «دختر کوهستان» را رمانی تاریخی نمی‌داند، اظهار کرد: درست است که روایت این اثر در قرن 19 و منطقه قفقاز شکل گرفته است، اما بیشتر روایت شخصیت‌های روستایی است.

وی خاطرنشان کرد: دختر کوهستان به نوعی به دلیل اتفاقاتی که از قزاق‌ها دیده است از انسان‌ها می‌ترسد و به دلیل اینکه آدم‌های کمی دیده است هم نسبت به انسان‌ها احساس غریبگی دارد.

حسینی همچنین درباره توصیف طبیعت در رمان خود گفت: گاهی طبیعت انسان را وادار می‌کند قلم‌فرسایی کند و متوجه هستم که در برخی بخش‌های این کتاب در زمینه توصیف‌ها زیاده‌روی شده است.

 

سایر تصاویر

ارسال نظر

نام
پست الکترونیک
متن
captcha
ارسال