شنبه 28 مهر 1397

بیست‌وچهار تز در بازخوانی ابرکتاب «برساخت واقعیت اجتماعی» منتشر می‌شود

قلم، کتاب، ادبیات
    -     کد خبر: 4760
    -     تاريخ انتشار : 1397/5/8|12:28
کتاب «بیست‌وچهار تز» در بازخوانی ابرکتاب «برساخت واقعیت اجتماعی» به همت پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی و به قلم دکتر حامد حاجی حیدری (عضو هیئت علمی دانشگاه تهران) نگاشته شده است.

به گزارش پایگاه خبری حوزه هنری، تاثیر پیتر برگر بر جامعه‌شناسی، سترگ، استثنایی و ویژه بوده است. وی خصوصا در دو حیطه ممتاز شناخته می‌شود: یکی در برداشت پدیدارشناختی از زندگی اجتماعی و دیگری در زمینه دین و سکولاریزاسیون. برگر در عین تعریض و ناخرسندی از ویرانی زندگی معمولی و روزمره، در عین حال یکی از چهره های شاخصی است که گسترش سکولاریزاسیون را فرجام گریزناپذیر مدرنیزاسیون می شمرد. مع‌الوصف، در کتاب «قرن مسیحی» (1997) مدعی است که اغلب جهان امروز نه تنها سکولار نیست، بلکه بسیار هم دینی است.

توماس لوکمان با تاکید بر «زندگی روزمره و امر زیسته»(every day life and the lived)، «میان ذهنیت تاملی» و «ارتباط در زندگی روزمره» معتقد است که دین، زیر بار تاثیرات ویرانگر مدرنیت و سکولاریزاسیون، نقش تلفیق‌گر و یکپارچه کننده خود را در زندگی روزمره و حوزه عمومی از دست داده است. جامعه ای که بیش از پیش تمایز یابد و تقسیم کار در آن افزوده شود، تکه تکه می گردد و زندگی روزمره، نقش خود را برای ایجاد معنای یکپارچه زندگی را ازدست می‌دهد. زندگی به مثابه یک کل معنادار تکه پاره می شود. در کتاب «دین ناپدید: دگرگونی نمادها در جامعه صنعتی» (1963) او نشان می دهد که چگونه دریک جامعه صنعتی، جنبه های دینی تجربه انسانی از حوزه عمومی رانده می شود و به درون زندگی خصوصی و گاه ضمیر درونی فرد به انزوا می روند.

ابر کتاب «برساخت اجتماعی واقعیت» یکی از درخشان ترین متون جامعه شناسی است که نظر به انطباق نویسندگان با درسگفتارهای آلفرد شوتس، از جمله منابع کلاسیک جامعه شناسی محسوب می شود. «بیست و چهار تز»، حاشیه نگاری به این کتاب، با توجه به سبک نگارش که به سبک آیرونی و مطایبه گون کتاب اصلی نزدیک است، در نوع خود نخستین حاشیه نگاری از این دست محسوب می شود و حایز عنصر تازگی و نوآوری است.

«آنچه مهم است، این است که چطور ما زندگی اجتماعی را تجربه و التفات می کنیم، باید نحوه واقعیت تلقی شدن یک «واقعیت» را در جریان یک تجربه میان ذهنی و مفاهمه ای و اجتماعی شکل می گیرد، ابقاء می شود و دگرگونی می پذیرد. اعتبار نهایی این «واقعیت» و «شناخت»این واقعیت، نه موضوع بحث است، و نه قابل بررسی است، چرا که همان‌طور که هوسرل مدلل کرد، این پرسش، پایه ای خارج از دوگانه موهوم سوژه/ابژه ندارد. آن ها دو «اعلام جنگ»(“marching order”) علیه جامعه شناسی مدرن دارند. از یک سوی، ایده دورکیم، در مورد شیئیت واقعیت اجتماعی را هدف قرار می دهند، و از سوی دیگر، ادعای وبر در مورد سوبژکتیو بودن همه واقعیت های اجتماعی و تاریخی را ویران می کنند.»

در واقع آن ها می خواهند ریشه های جامعه شناسی کلاسیک را از طرح پرسش های غیرانضمامی راجع به واقعیت اجتماعی عینی که به طرز تصنعی از ذهنیت منفک شده است بتابانند و به سمت یک برداشت پراگماتیک تر، انضمامی تر و زیسته تر از «واقعیت» پیش ببرند. «واقعیت» اجتماعی بدان سان عینی نیست که تحلیل گر اجتماعی از بالا به آن نگاه کند و آن را مانند شیئ جدا از خود مورد تحلیل قرار دهد.

این کتاب در آینده نزدیک توسط پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی روانه بازار خواهد شد.

ارسال نظر

نام
پست الکترونیک
متن
captcha
ارسال